De spanning was voelbaar, maar het is zover: de winnaars van Climate Detectives 2026 zijn bekend! Uit alle inzendingen rolde een indrukwekkende top 3. Ontdek hier wie de prijs in de wacht sleepte en hoe hun onderzoek het klimaatonderzoek naar een hoger niveau tilde.

🥉 Derde Plaats: De Broeikasbusters

• Team: 4 leerlingen, 4de middelbaar, natuurwetenschappen
• Begeleidende leerkracht: Dirk Saeys
• School: Stedelijk Lyceum Explora in Deurne

Onderzoeksvraag: Hoe draagt de uitstoot van broeikasgassen bij aan de temperatuurstijging in België?

De Broeikasbusters combineerden satellietdata (CO₂ en CH₄) met temperatuurgegevens en een eigen experiment. Hun conclusie? Een duidelijke link tussen CO₂-stijging en hogere temperaturen. Bovendien zagen ze dat methaanuitstoot in hun onderzoeksgebied afnam. Een helder en toegankelijk project, perfect uitgelegd in hun video en poster!

🥈 Tweede Plaats: EDP

• Team: 17 leerlingen, 6de middelbaar, wetenschappen-wiskunde/ Latijn-wetenschappen
• Begeleidende leerkracht: Julie Wuytack
• School: Atheneum Erasmus De Pinte – De Pinte

Onderzoeksvraag: Hoe beïnvloedt klimaatverandering het tijdstip van bladval en bladverkleuring in Moerkensheide (2015-2025)?

Met satellietbeelden (FAPAR en NDVI) en KMI-data ontdekten ze dat warmere jaren leiden tot langzamere bladval. Hoewel neerslagdata nog te beperkt was voor duidelijke trends, toonden ze wetenschappelijk verantwoord denken. Een kritische blik en eerlijke conclusies: precies wat echte onderzoekers doen!

🥇 Eerste Plaats: Blue Buoy

• Team: 9 leerlingen, 4de middelbaar, natuurwetenschappen
• Begeleidende leerkracht: Tom Demortier
• School: GO! Atheneum Brakel

Onderzoeksvraag: Hoe kunnen lokale metingen en satellietdata cyanobacteriën in De Rijdtmeersen monitoren en helpen voorkomen?

Dit team ging boven en buiten: naast satelliet- en weergegevens, ontwierpen ze hun eigen boei – de Blue Buoy – om 24/7 waterkwaliteit te meten. Hun resultaten? Een duidelijke relatie tussen hevige regen, hogere temperaturen en algenbloei. Bovendien deelden ze hun bevindingen met de school en lokale instanties, zodat er sneller actie ondernomen kan worden. Wetenschap met echte impact!

Benieuwd naar hun werk?

Houd de ESA-education-pagina in de gaten! Zodra de inzendingen goedgekeurd zijn, kan je alle projecten online bekijken.

Conclusie

Deze jongeren bewijzen dat wetenschap niet alleen boeiend, maar ook nuttig kan zijn. Voor leraren en geïnteresseerden: een bron van inspiratie om zelf aan de slag te gaan met klimaatonderzoek!

Op 7 april 2026 dompelden zeven jongeren van 12 tot 14 jaar zich onder in de wereld van coderen en ruimtevaart tijdens een inspirerende workshop bij de UGent Volkssterrenwacht Armand Pien. Een dag vol leren, experimenteren en ontdekken – en vooral: veel plezier!

Een Voormiddag Vol Ruimte-uitdagingen

De jongeren leerden hoe cruciaal coderen is in de ruimtevaart. Stel je voor: een signaal van de aarde naar Mars doet er 3 minuten over! Dat betekent dat een rover niet live bestuurd kan worden. Coderen is dus essentieel om taken op afstand uit te voeren.

Maar coderen is niet altijd makkelijk. De jongeren ervoeren dit zelf door een begeleider – die zich als robot gedroeg – stap-voor-stap instructies te geven. Computers zijn namelijk heel letterlijk: ze doen precies wat je zegt, niet wat je bedoelt. Een leuke en leerzame manier om te ontdekken hoe belangrijk nauwkeurigheid is!

Tot slot maakten ze kennis met Python, een veelgebruikte programmeertaal in de ruimtevaart. Met praktische voorbeelden zagen ze hoe coderen mens en machine met elkaar verbindt.

Een Namiddag Vol Creativiteit

Na de theorie was het tijd voor actie! Met de Astro Pi-simulatie schreven de jongeren een Python-programma van 30 seconden. Ze programmeerden de LEDs van de SenseHat om afbeeldingen van fauna en flora te tonen. Een lichtsensor zorgde ervoor dat de kleuren in hun tekening automatisch aanpasten – een mooie mix van technologie en creativiteit.

Een Blik door de Telescoop

Geen bezoek aan de sterrenwacht is compleet zonder een kijkje door de historische telescoop. Een perfecte afsluiter voor een dag vol ruimteavonturen!

Meer Weten?

Benieuwd naar de codeeroefening? Ontdek de simulatie en opdracht hier:

• Astro Pi Simulatie
• Opdracht: Astro Pi Mission Zero

Eindelijk was het zover!

In de nacht van 1 op 2 april 2026 schreef de mensheid weer geschiedenis: de bemande Artemis-II-missie werd gelanceerd. En waar kon je dit spektakel beter meemaken dan bij ESERO Belgium op de UGent Volkssterrenwacht Armand Pien? Spoiler: met een groepje ruimtevaartfans, een pak vol sterrenstof, en een flinke dosis spanning!

Live meemaken: van lezing tot lancering

Wie alleen thuis voor de buis wilde zitten, miste iets. Bij ons was het feest! De avond begon met onze vertrouwde publieksavond, maar het hoogtepunt? Dat was natuurlijk de live lancering op het grote doek.

Eppo, de drijvende kracht achter de werkgroep ruimtevaart aan de UGent Volkssterrenwacht Armand Pien, trok alle registers open. Gekleed in een ESERO-ruimtepak (ja, we weten hoe je een entree maakt!) nam hij om 22u het woord. Met passie vertelde hij alles over maanreizen, van de eerste stappen van Armstrong tot de toekomstplannen van Artemis. En toen… was het tijd.

10… 9… 8… De spanning was voelbaar. Samen met 40 ruimtevaartenthousiasten hielden we onze adem in. En toen: LIFTOFF! De SLS-raket steeg op, en de zaal barstte los in gejuich. De astronauten waren op weg naar de maan en wij vierden dat met een drankje in de Pienzaal.

Een kers op de taart: Man bijt hond

Maar het feest was nog niet voorbij! Christiaan, een van onze trouwe vrijwilligers en ex-ruimtevaartingenieur, kreeg een rol in de reportage van Man bijt hond. Zij zochten mensen die de eerste maanlanding live hadden meegemaakt—en wie kon dat beter vertellen dan een 70-plusser met een hart voor de ruimte?

Bekijk zijn verhaal hier: Man bijt hond – Artemis II special.

Wat nu?

De astronauten van Artemis 2 zweven nu veilig rond de maan—maar voor ons is dit pas het begin. Wil je meer weten over ruimtevaart, sterrenkunde, of gewoon meegenieten van de volgende grote lancering? Blijf onze agenda in de gaten houden! Wie weet, sta jij volgende keer tussen de enthousiastelingen op de sterrenwacht.

Tot de volgende missie! 🚀

De geboorte van ESERO

In de jaren 2000 merkte de Europese Ruimtevaartorganisatie (ESA) een zorgwekkende trend: de interesse voor wetenschap, technologie, engineering en wiskunde (STEM) nam af. Bedrijven zagen het aantal geschoolde werknemers in deze sectoren dalen. Omdat ruimtevaart een inspirerend thema is voor alle leeftijden, besloot ESA om hier iets aan te doen. ESA Education kreeg de opdracht om lesmateriaal en STEM-projecten aan te bieden aan scholen in heel Europa, met als doel jongeren te enthousiasmeren voor STEM – en dat allemaal in het jasje van ruimtevaart.

Maar Europa is divers: elk land heeft zijn eigen taal, politiek en schoolsysteem. Hoe kon ESA ervoor zorgen dat het lesmateriaal aansloot bij de behoeften van elk land? Het antwoord: de ESERO-bureaus. ESERO staat voor European Space Education Resource Office. Deze bureaus vormen een brug tussen de educatieve materialen van ESA en de specifieke noden van elk land.

De missie van ESERO

Het hoofddoel van ESERO is duidelijk: jongeren motiveren om te kiezen voor STEM-richtingen, met ruimtevaart als inspirerend thema. Dit doen ze door nauw samen te werken met educatieve instanties, ruimtevaartbedrijven en vooral: leerkrachten. ESERO luistert naar de behoeften van leerkrachten en betrekt hen actief bij het ontwikkelen van nieuw lesmateriaal. Zo brengen ze STEM dichter bij het onderwijs, via projecten, lesmateriaal, vormingen en evenementen.

ESERO in België

België mag trots zijn op zijn rol in het ESERO-verhaal. Na ESERO Netherlands (2006) werd ESERO Belgium als tweede ESERO-bureau ter wereld gelanceerd op 27 april 2007. Het bureau vond zijn thuisbasis in het Planetarium van de Koninklijke Sterrenwacht van België in Brussel.  Intussen telt Europa al 22 landen met een eigen ESERO-bureau.

Een mijlpaal om te vieren

ESERO wordt dit jaar 20 jaar! Een mooie gelegenheid om terug te blikken op hoe ruimtevaart en onderwijs dichter bij elkaar zijn gebracht. Dankzij ESERO krijgen leerkrachten toegang tot inspirerend lesmateriaal en kunnen jongeren kennis maken met de wonderen van wetenschap en technologie. Een mooi voorbeeld van hoe samenwerking en innovatie het onderwijs kunnen verrijken.

Interesse in meer?

We hebben de archieven van ESA doorgenomen en er volgende artikels uitgehaald.

• European Space Education Resource Office
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/European_Space_Education_Resource_Office
• Space Education Resource Office to open in Belgium and Spain (2007)
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/Space_Education_resource_offices_to_open_in_Belgium_and_Spain
• ESA wil met ESERO Dichter bij onderwijs staan (2007)
  https://www.esa.int/Space_in_Member_States/Belgium_-_Nederlands/ESA_wil_met_ESERO_dichter_bij_onderwijs_staan
• ESERO Belgium signs agreement with Ministry of German-speaking community and Autonome Hochschule Eupen (2018)
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/ESERO_Belgium_signs_agreement_with_Ministry_of_German-speaking_community_and_Autonome_Hochschule_Eupen
• Space Marries Education in the German-Speaking Schools of Belgium (2013)
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/Space_Marries_Education_in_the_German-Speaking_Schools_of_Belgium
• Prestigious “Sciences at School” label introduced in Belgium (2013)
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/Prestigious_Sciences_at_School_label_introduced_in_Belgium
• Belgian schools are awarded for the second time ‘Sciences at School’ label (2016)
  https://www.esa.int/Education/Teachers_Corner/Belgian_schools_are_awarded_for_the_second_time_Sciences_at_School_label
• Vacature: ESERO zoekt office managers (2009)
  https://www.esa.int/Space_in_Member_States/Belgium_-_Nederlands/Vacature_ESERO_zoekt_i_office_managers_i
• Experience the day of an astronaut
  https://www.esa.int/Education/Experience_the_day_of_an_astronaut
• Space ideal flagship to encourage youngsters to opt science and technology (2008)
  https://www.esa.int/About_Us/Corporate_news/Space_ideal_flagship_to_encourage_youngsters_to_opt_science_and_technology
• Vlieg met je klas naar de rand van de ruimte!
  https://www.esa.int/Space_in_Member_States/Belgium_-_Nederlands/Vlieg_met_je_klas_naar_de_rand_van_de_ruimte2 (2013)
• Ondersteuning aan onderwijs op school – ESA’s nieuwe aanbesteding voor de implementatie van ESERO in België (2020)
  https://www.esa.int/Space_in_Member_States/Belgium_-_Nederlands/Ondersteuning_aan_onderwijs_op_school_ESA_s_nieuwe_aanbesteding_voor_de_implementatie_van_ESERO_in_Belgie

Op 14 maart 2026 te Mechelen ging het evenement ‘Coolest Projects’ door.

Tijdens dit evenement konden jongeren tussen 7 en 18 jaar hun STEM’mige uitvindingen delen met het grote publiek.

Hiermee maakten de jonge visionairs kans op coole prijs.

Je hoefde geen uitvinder te zijn om van deze dag mee te genieten. Ook als bezoeker, jong en oud, kon je er terecht. Er werden tal van workshops georganiseerd waaronder ook onze ESERO workshop ‘mBot-Mars’ mede mogelijk gemaakt door onze partners CoderDojo en Digitale Wolven.

Ongeveer 350 bezoekers leefden zich uit, onder meer met het programmeren van onze marsrover om bodemstaaltje te detecteren.

Meer info kan je hier vinden via CoderDojo Belgium.

Vrijdag 27 maart 2026 bracht het Vlaams ESERO team een superleuk bezoek aan GTI Londerzeel. Waarom?  Checken hoe ver het deelnemende team van onze STEM-Challenge “Ruimtevaartmodel” ondertussen gevorderd is met hun project.

Een technisch paradijs

Begeleidende leerkracht Wim nam ons mee naar ‘de U’ – een deel van het gebouw dat helemaal in het teken staat van techniek. In het midden vind je leslokalen, omringd door werkstations in de vorm van een U. Al dat materiaal maakte ons nieuwsgierig om zelf aan de slag te gaan!

De windtunnel in de spotlight

Achterin stonden Simon, Tjenne en Witse, drie laatstejaars, druk bezig met hun windtunnel onder begeleiding van hun leerkracht Gertjan. En wat een passie! Ze legden ons alles uit: welke materialen ze gebruikten, hoe ze alles in elkaar zetten, welke circuits ze legden… Je kon merken dat ze met hart en ziel in hun project zitten.

Benieuwd naar hun werk?

Kijk dan zeker naar onze YouTube-video om te zien hoe hun windtunnel eruitzag tijdens ons bezoek. We kunnen niet wachten om het eindresultaat te zien! Want na afloop zal hun windtunnel in de Genste volkssterrenwacht – het Vlaams ESERO huis – tentoongesteld worden zodat we de aerodynamica van ruimtesondes kunnen demonstreren aan onze bezoekers.

Belpaire gebouw (VLAIO) Brussel, 18 maart 2026 – Voor de leerlingen, leraren en juryleden was het een zeer spannende dag. De inzet? Een plek in de finale en de kans om hun CanSat daadwerkelijk te laten vliegen in een raket.

De teams, zichtbaar zenuwachtig maar vastberaden, betraden het podium in het imposante auditorium. De uitdaging: een presentatie geven in het Engels, waarbij elk teamlid aan het woord moest komen en moest laten zien wat zij of hij had bijgedragen aan het project. De presentaties waren niet alleen een test van technische kennis, maar ook van teamwerk, communicatie en doorzettingsvermogen.

De dag begon met de presentaties van de 14 Brusselse teams, gevolgd door de 14 Waalse teams en tenslotte de 15 Vlaamse teams. De jury, bestaande uit experts en enthousiaste professionals, stelde kritische vragen om te bepalen in hoeverre de teams klaar waren voor de lancering op 24 april.

De Moeilijke Keuzes van de Jury

Na uren van presentaties en vragenrondes moest de jury een zware beslissing nemen. De selectie was als volgt:

• 30 teams (10 Brusselse, 10 Waalse en 10 Vlaamse) mochten door naar de finale. Deze teams krijgen de unieke kans om hun CanSat te laten vliegen in de 15 Italiaanse Sierrafox-raketten op 24 april. Daarnaast strijden ze nog steeds voor de titel van regionale en nationale winnaar.
• 6 teams (2 Brusselse, 2 Waalse en 2 Vlaamse) werden geëlimineerd uit de competitie, maar mogen wel deelnemen aan de testvlucht van BE-Rocket op 22 april als alternatieve lancering.
• 7 teams (2 Brusselse, 2 Waalse en 3 Vlaamse) moesten helaas definitief afscheid nemen van de competitie.

Deze laatste beslissing was hartverscheurend. Er waren teams die uitstekend werk hadden geleverd, maar door de strenge competitie toch naar huis moesten met slecht nieuws. Het was een emotioneel moment voor iedereen, waarbij de jury met veel spijt afscheid nam van de uitgevallen teams.

Voor de 30 teams die door zijn naar de finale, zullen de komende weken hard blijven werken om er zeker van te zijn dat hun CanSat klaar is voor de vlucht. De spanning en opwinding zijn voelbaar, maar ook de trots om zo ver te zijn gekomen.

Wij wensen alle finalisten veel succes! Het belooft een onvergetelijke ervaring te worden, niet alleen voor de teams, maar voor iedereen die betrokken is bij dit inspirerende project.

Bij ESERO Belgium brengen we de ruimtevaart tot leven in de klas. Naast onze populaire lespakketten ‘Op reis naar de ruimte met Fritz’ en ‘Het planetenspel’ lanceren we dit jaar twee nieuwe klasbezoeken in samenwerking met de UGent Volkssterrenwacht Armand Pien.

Twee nieuwe avonturen

1. ‘Op ontdekking door het zonnestelsel’

Een interactieve reis langs de zon en de gesteenteplaneten, gevolgd door een bezoek aan de historische telescoop. Dit bezoek is gebaseerd op ‘Het planetenspel’.
Interesse? Boek hier voor het schooljaar 2026-2027 via UGent Volkssterrenwacht Armand Pien.

2. ‘Kijk, ik zweef!’

Leerlingen ervaren het leven van een astronaut: van training tot raketlancering en EVA-pakken. Dit bezoek is gebaseerd op de Fritzkoffer en het Mission X-project.
Interesse? Boek hier voor het schooljaar 2026-2027 via UGent Volkssterrenwacht Armand Pien.

Praktisch

De programma’s zijn geschikt voor kinderen uit de derde kleuterklas en eerste graad lager onderwijs. Dit schooljaar zijn ze al 40 keer geboekt!

Boek nu voor het schooljaar 2026-2027 en geef je klas een onvergetelijke ruimtevaartervaring. Meer info: www.armandpien.be